< Terug naar overzicht

Een baby van drie ouders

2016

In 2016 werd in Mexico voor de eerste maal in de geschiedenis een baby geboren met het genetische materiaal van drie ouders. Het jongetje beschikt over het DNA van twee moeders en een vader.

DNA komt op twee plaatsen in de cel voor. In de celkern bevindt zich het grootste deel van het erfelijk materiaal. Daarnaast hebben mitochondria, kleine orgaantjes die verantwoordelijk zijn voor de energieproductie van een cel, ook nog eigen DNA. Dit DNA kan ook defecten vertonen die tot een ziekte bij de drager leiden. Mitochondriën worden altijd door de moeder doorgegeven aan het nageslacht.

Een moeder met een defect op het mitochondriële DNA geeft dit dan ook door aan haar kinderen. Deze hebben hier heel veel hinder van: kinderen ontwikkelen zich niet goed, spieren worden stijf, de ademhaling gaat moeilijk en er zijn problemen met gehoor en zicht. Veel patiënten overlijden ook op jonge leeftijd.

Onderzoekers ontwikkelden een techniek om vrouwen met een genetische afwijking op het mitochondriële DNA toch een gezond kind te laten baren. Daarbij wordt gebruik gemaakt van een extra, gezonde eicel van een andere vrouw. Uit deze andere eicel wordt de celkern verwijderd en vervangen door de celkern van de beoogde moeder. Deze gemengde eicel (met gezond mitochondriële DNA) wordt vervolgens in het laboratorium bevrucht met het zaad van de vader.

De hieruit ontstane embryo’s (met DNA van twee vrouwen en één man) worden geïmplanteerd in de moeder die vervolgens via natuurlijke weg een kind ter wereld brengt. Dit kind heeft niet meer het genetische defect van de moeder en zal dus een normaal leven kunnen leiden. Jaarlijks worden in Nederland zo’n veertig kinderen geboren met een mitochondriële ziekte.

In het Verenigd Koninkrijk wordt deze technologie al toepast. Daarnaast wordt wetenschappelijk onderzoek uitgevoerd naar andere toepassingsmogelijkheden bij andere aandoeningen. Inmiddels is de methode ook in Nederland onderwerp van discussie: voorstanders vinden dat deze DNA-techniek dé oplossing is voor het behandelen van een ernstige aandoening.

Tegenstanders vrezen dat het sleutelen aan DNA de deur opent naar kunstmatige baby’s, waarbij specifieke kenmerken van kinderen kunnen worden aangepast. Ook wijzen critici erop dat de genetische aanpassingen generaties lang zullen blijven doorwerken en dat nog niet duidelijk is wat de langetermijneffecten hiervan zullen zijn.